Homiladorlikda to'g'ri ovqatlanish: nima yeyish va ndan saqlaning

Dr. Gulbahor Jiyanova
Ginekolog, Akusher-ginekolog
Homiladorlik davrida ovqatlanish chaqaloqning sog'lom rivojlanishi va ona sog'lig'i uchun asosiy omil. "Ikkita uchun yeyish" emas β balki ikki marta qimmatroq ovqat yeyish muhim.
Kaloriya ehtiyoji
- 1-trimest: qo'shimcha kaloriya talab qilinmaydi
- 2-trimest: kuniga ~340 kal qo'shimcha
- 3-trimest: kuniga ~450 kal qo'shimcha
Eng muhim ozuqaviy moddalar
Folik kislota β β 1 prioritet
- Neyral trubka nuqsonlarini oldini oladi
- Doza: 400β800 mkg/kun
- Manbalar: yaproqli ko'katlar, limon, loviya, boyitilgan donlar
- Homiladorlikdan oldin va birinchi trimestda ayniqsa muhim
Temir
- Qon hajmini oshirish, kamqonlikni oldini olish
- Doza: 27 mg/kun
- Manbalar: qizil go'sht, ko'k loviya, tarvuz, zarg'aldoq
- C vitamini bilan birga β so'rilish yaxshilanadi
Kalsiy
- Chaqaloq suyak va tish rivojlanishi
- Doza: 1000β1300 mg/kun
- Manbalar: sut, yogurt, pishloq, tvorog, soya suti
D vitamini
- Kalsiy so'rilishiga yordam beradi, immunitet uchun
- Doza: 600β800 IU/kun
- Manbalar: baliq, boyitilgan sut, quyosh
Omega-3 (DHA)
- Chaqaloq miya va ko'z rivojlanishi
- Manbalar: yog'li baliq (seld, losos), zig'ir urug'i
- Baliq iste'mol qila olmaysizmi β DHA qo'shimchasi
Protein
- Doza: 71 g/kun (odatdagidan 25 g ko'p)
- Manbalar: go'sht, tuxum, baliq, loviya, yong'oq
Yod
- Chaqaloq qalqonsimon bezi va miya rivojlanishi
- Manbalar: dengiz mahsulotlari, yodlangan tuz, sut
Homiladorlikda tavsiya etiladigan ovqatlar
- Yaproqli ko'katlar: espinach, ismolakon, karam
- Rangli sabzavotlar: sabzi, qovoq, pomidor
- Mevalar: apelsin, olma, banan, tarvuz
- Donlar: jo'xori, arpa, suli
- Oqsil: baliq, tovuq, tuxum, loviya, yong'oq
- Sut mahsulotlari: kefir, yogurt, tvorog
Homiladorlikda taqiqlangan yoki cheklangan ovqatlar
To'liq taqiqlangan
- Alkogol β xavfsiz miqdor yo'q, fetal alkogol sindromi xavfi
- Xom go'sht va baliq β listerioz, toksoplazmoz xavfi (sushi, tartar, xom go'sht)
- Pasterizatsiya qilinmagan sut va pishloq β listerioz
- Xom tuxum β salmonella (mayonez, tiramisu, xom xamir)
Cheklash kerak
- Baliq (yuqori simob): akula, olabug'a, katta tun, marlin β haftasiga 1 martadan kam
- Kofe va kofein: kuniga 200 mg gacha (1 kichik chashka kofe)
- O'tkir va baharat β ko'ngil aynishini kuchaytirishi mumkin
Ehtiyot bo'lish kerak
- Deli go'sht va sausage: listerioz xavfi (isitilgan bo'lsa yeyish mumkin)
- Pishloq (yumshoq): brie, camembert β pasterizatsiya talab qilinadi
Ko'ngil aynishi (morning sickness) bilan kurash
- Erta tongda kreker yoki quruq non yeyish
- Kichik, tez-tez ovqatlanish
- Sovuq ovqat hidi kamroq
- Zanjabil β ko'ngil aynishini kamaytiradi
- Suyuqlikni yeyish orasida ichish
Homiladorlikda vitaminlar
Prenatal vitamin qo'shimchasini ovqat bilan qabul qiling. Shifokor ko'rsatmasini bajaring.
Dr. Gulbahor Jiyanova tavsiya qiladi
*"Homiladorlikda 'ikkita uchun yeyish' xato tushuncha. To'g'ri ovqatlanish β miqdor emas, sifat. Folik kislota, temir, kalsiy β chaqaloq sog'lig'ini poydevor qiluvchi ozuqalar."*
Haqiqiy vaka (identifikatsiyasiz)
*"28 yoshli homilador bemorda 20-haftada temir tanqisligi anemiyasi aniqlangan. Ovqatlanish o'zgartirildi + temir qo'shimchasi. 28-haftada gΠ΅ΠΌΠΎΠ³Π»ΠΎΠ±ΠΈΠ½ normal darajaga keldi, chaqaloq sog'lom tug'ildi."*
Bepul konsultatsiyaga yozing
Homiladorlikda ovqatlanish bo'yicha savollaringiz bo'lsa β murojaat qiling. Individual tavsiya beramiz.
Narx va qabul vaqtini bilib oling
Telegram, WhatsApp orqali yozing yoki qo'ng'iroq qiling. Barcha murojaatlar maxfiy.
Seshanba, Payshanba, Shanba: 09:00β18:00
Ko'p so'raladigan savollar
Homiladorlikda qancha vazn olish normal?
Baliq homiladorlikda xavflimi?
Ko'ngil aynishi chaqaloqqa zarar beradimi?
Homiladorlikda qahva ichish mumkinmi?
Folik kislotani qachon boshlash kerak?
Homiladorlikda veganlarga qanday ovqat kerak?
Ko'p qovoq iste'mol qilish mumkinmi?
Temir va kalsiy birga ichish mumkinmi?
Homiladorlikda spirt ichsa nima bo'ladi?
Qaysi baliqlar eng xavfsiz?
Foydali sahifalar
Ushbu maqola faqat ma'lumot maqsadida. Shaxsiy tibbiy maslahat uchun shifokorga murojaat qiling.